Spinozakring Lier
  • Home
  • Spinozakenners van vroeger
    • Alain V. De la raison >
      • Alain III. Des sentiments et des passions
  • Alain II. De Dieu et de l’âme
  • Spinozakenners van nu
  • English contributions
    • Webster_PhysicsOfSpinoza
  • Leven
    • Spinozahuis Voorburg
    • Europa in de 17de eeuw
    • Kruispunt van Oost en West
    • Amsterdam >
      • Jodenvervolging in Spanje en Portugal
      • De Latijnse school
      • Tekst van de ban
      • Spinoza's talenknobbel
    • Baruch de outcast >
      • Spinoza's vrienden
      • Frans van den Enden - Biografie
      • Rijnsburg >
        • Jean-Maximilien Lucas >
          • Lucas' biografie van Spinoza
      • Placaet van 1678
    • 's Gravenhage
    • De dood van Spinoza
    • Vroege biografen >
      • Jarig Jelles >
        • Voorreden Jarig Jelles
      • Johannes Colerus >
        • Colerus' biografie van Spinoza
      • Pierre Bayle >
        • Bayles biografie van Spinoza 1820
        • Bayles biografie vertaling 1697
  • Geschriften
    • TP 04
    • Principiorum Philosophiae (PPCM)
    • Theologisch-politiek Traktaat (TTP) >
      • TTP_350jaar
    • Politiek Traktaat (TP} >
      • TP 01 >
        • Tractatus de Intellectus (TIE) >
          • AAN DE LEZER
          • TIE: Spinoza's levensproject >
            • INLEIDING
            • PARAGRAAF_1_17 >
              • Paragraaf_1
              • Paragraaf_2
              • Paragraaf_3
              • Paragraaf_4
              • Paragraaf_5
              • Paragraaf_6
              • Paragraaf_7
              • Paragraaf_8
              • Paragraaf_9
              • Paragraaf_10
              • Paragraaf_11
              • Paragraaf_12
              • Paragraaf_13
              • Paragraaf_14
              • Paragraaf_15
              • Paragraaf_16
              • Paragraaf_17
      • TP 02
      • TP 03
      • TP 05
      • TP 08
      • TP 06
      • TP 07
      • TP 09
      • TP 11
      • Dubieuze passus in TP
    • Ethica (E} >
      • De korte Ethica >
        • Korte Ethica I
        • Korte Ethica II
        • Korte Ethica III
        • Korte Ethica IV
        • Korte Ethica V
      • Lezend in de Ethica - Overzicht >
        • God of materie?
        • Spinoza’s filosofie dient het leven
        • Ethica I, aanhangsel
      • Ethica handgeleid >
        • E_hgl_1
        • E_hgl_2
        • E_hgl_3
        • E_hgl_4
        • E_hgl_5
        • E_hgl_leestips
        • E_hgl_Passieleer
    • Brieven (EP} >
      • 1 korte verhandeling over God etc
      • 2 nieuwe brief-autograaf
      • 3 Vaticaans manuscript Ethica
    • Nagelate Schriften (NS) >
      • NS_VR01
      • NS_VR02
      • NS_VR03
      • NS_VR04
      • NS_VR05
      • NS_VR06
      • NS_VR07
      • NS_VR08
      • NS_VR09
      • NS_VR10
      • NS_VR11
      • NS_VR12
      • NS_VR13
      • NS_VR14
      • NS_VR15
      • NS_VR16
      • NS_VR17
      • NS_VR18
      • NS_VR19
      • NS_VR20
      • NS_VR21
      • NS_VR22
      • NS_VR23
      • NS_VR24
      • NS_VR25
      • NS_VR26
      • NS_VR27
      • NS_VR28
      • NS_VR29
      • NS_VR30
      • NS_VR31
      • NS_VR32
      • NS_VR33
      • NS_VR34
      • NS_VR35
      • NS_VR36
      • NS_VR37
      • NS_VR38
      • NS_VR39
      • NS_VR40
      • NS_VR41
      • NS_VR42
      • NS_VR43
  • Filosofie
    • Aan de lezer
    • Filosofische vooronderstellingen
    • Ethica
    • Ordine geometrico demonstrata
    • Metafysica
  • Blog
    • Blogindex
  • Lezen
    • Tolstoi en Spinoza
    • Spinoza en schriftvervalsing
    • Ieder zijn Spinoza
    • Mijn avontuur met het Operaportret
    • Over de twee Spinoza's
    • Brevieren... in Spinoza
    • Boeken die het leven veranderen?
    • Spinoza-light
    • De bronzen denker aan de Paviljoensgracht in den Haag
    • Spinoza en de Schone Letteren
    • Benjamin DeCasseres
    • Theun de Vries over Spinoza
    • De ethiek van Robert Misrahi in het spoor van Spinoza
    • Spinoza's Lieux de mémoire
    • De tekstdoolhof van Pierre Bayle
    • Vermeer en Spinoza
    • Gérard de Nerval, romantische naturalist
    • Graaf Stanislaus von Dunin-Borkowski S.J., Spinoza-pionier
    • Lord Bertrand Russell
    • Harold Foster Hallett (1886-1966)
    • Het dodenmasker van Spinoza...?
    • De Wereldbibliotheek en Spinoza
    • Spinoza en het humanisme
    • In memoriam Robert Misrahi
    • De niet genoemde
    • Pierre Bayle: République des Lettres
    • Ed Witten, de snaartheorie en Spinoza
    • Hobbes-Leviathan
    • Goeie, ouwe Machiavelli en Il Principe
    • Jacobi_steen_kikkerpoel
    • De belijdenis van Jarig Jelles
    • Spinoza en Kunst
    • Ethica 5 Sleutelbegrip
    • Spinoza en de vrije wil
    • Spinoza Longreads Spinoza en de Barok >
      • Oscar van Rompay
      • Het Huis van Oscar
      • Spinoza en Kunst
    • Bibliografie en links
    • De interlineaire Spinoza >
      • ILS_TIE
      • ILS-E
      • ILS-CGLH
  • Bibliofilie
  • Kalender/Contact
  • Goethe en Spinoza
  • Spinoza's Physical Theory Richard ManningNieuwe pagina
  • Geen vrije wil? Mooi zo!
  • Eindelijk in Rijnsburg!
  • Spinoza en de Stoa
  • Een vriendschapsverzoek
  • Spinoza, Masaniello en de Belgische Revolutie van 1830
  • Spinoza en de Barok
  • Spinoza-Masaniello
  • Nieuw licht over Spinoza's wijsbegeerte
  • I Inleiding
  • H.A. Wolfson, Spinoza and Religion
  • Ernest Renan, Discours
  • Sintenis-Altkirch
  • John Caird
  • Spinoza toe-geëigend...
  • Omtrent Spinoza 41
  • Omtrent Spinoza 42
  • Simon L. Millner
  • De lofrede van Ernest Renan
  • Ernest Renan Inleiding
  • 2 Wanneer en waarom schreef... TP W
  • Spinoza's Politiek Traktaat, revisitedNieuwe pagina
  • Capita selecta van het Tractatus Politicus
  • Omtrent Spinoza Spinoza als lezerNieuwe pagina
  • Omtrent Spinoza 43 Spinoza als lezer

Jeffrey Marshall Webster, The Physics of Spinoza’s God, 2023 (Eigen beheer, Amazon) - € 15

6/11/2023

 
Afbeelding
Ik kom op het spoor van een essay van ene Jeffrey Marshall Webster. De titel van zijn werkstuk is goed gekozen: Fysica én Spinoza... je komt meteen uit op Einstein die, zoals alle Spinoza-adepten weten, zijn ‘geloof in de God van Spinoza’ schriftelijk bekende. De al te stellige ondertitel van het essay kan ik evenwel niet ernstig nemen... maar omdat het over onze filosoof gaat en ook fysica/astrofysica mij boeien, bestel ik gauw die nieuwe ‘Spinoza-publicatie’ bij Amazon. ‘s Anderendaags schuift de postbode het in mijn bus.
Het is een dun ding van 103 bladzijden, gezet in grote letter, door de auteur uitgegeven in eigen beheer en (nogal slordig) gedrukt door Kindle, de ‘uitgeverij’ van Amazon. Het achterplat leert mij dat de auteur Amerikaan is, één van de ca. 30.000 inwoners van de katoenstad Statesboro, gelegen in het zuidoosten van de conservatieve staat Georgia en eruit ziet als een cowboy. Het Wereldwijd Web geeft geen bruikbare informatie over deze Webster... ben ik eraan voor het geld en de moeite?

Dat zal ik alleen maar aan de weet komen als ik Websters boekje uitlees. Ik merk al vlug dat de auteur beslagen is in fysica en ook vertrouwd met de geschiedenis van de Westerse filosofie.  Een goede aanzet om verder te lezen.

AfbeeldingJeffrey Marshall Webster

Websters ‘verklaring van het universum’ neemt zowat 16 hoofdstukjes en 80 blz. in beslag. Vervolgens rondt hij zijn essay af met een Appendix-Science, een inventaris van alle fysica-leerstukken die zijn uiteenzetting moeten funderen. Ik word in vlot leesbare taal geïnformeerd over de spectaculaire ontwikkelingen van de fysica sinds pakweg 1900 en over recente hypotheses over aspecten van het ontstaan en de evolutie van het universum. De auteur is in dit verband geen voorstander van de ’Standaard-theorie’ die de Big Bang blijft accepteren als oorsprong van het universum, hoewel die theorie bij herhaling diende aangepast met nieuwe hypotheses om ze overeind te houden. Webster prefereert de Continuous Creation Theory en de Space Resonance Theory (Milo Wolff) o.a. omdat beide theorieën natuurkundig kunnen worden verklaard door het bestaan aan te nemen van Zero-Point Energy. Over de eerstgenoemde theorie hebben we het zo meteen, de tweede stelt dat simultane verschijnselen elkaar kunnen beïnvloeden op een niet-causale wijze. (Beide theorieën activeren een Spinoza-knipperlichtje...)

Zero-point Energy (voortaan afgekort als ZPE) is de hoeksteen van Websters ‘verklaring van het universum’ omdat die volgens hem, ook de dynamiek van het universum kan verklaren via het ‘opduiken’ (Emergence Theory) van fysische verschijnselen in het veld van die ZPE.

ZPE kan worden gedefinieerd als de kleinst mogelijke energietoestand van een atoom of van een molecule. Het concept werd door de Duitse fysicus Max Planck in 1900 ontwikkeld en Duitse fysici noemden het Nullpunktsenergie. Nulpunt-fysici beweren dat de ruimte van het universum geen vacuum (leegte) is maar wel een uitermate dicht plenum van nulpuntenergie. Ze waren met die theorie in staat om tal van onverklaarbare problemen op te lossen die zich manifesteerden in andere onderzoeksdomeinen van de fysica. De NPE-hypothese won daardoor aan geloofwaardigheid en kende behoorlijk wat bijval.

Aan de hand van een aantal recente natuurkundige theorieën kan, aldus Webster, worden verklaard hoe energie, hier ZPE, zichzelf organiseert tot steeds complexer configuraties van materie én intelligentie die in tijd, ruimte en mogelijkheden oneindig zijn. De auteur legt in zijn essay ook de nadruk op de mogelijkheid om ZPE ‘af te tappen’. Oneindige energie, communiceren en reizen tegen een snelheid die minimum twintig miljoen keer de snelheid van het licht bedraagt, behoren dan volgens de auteur, tot de mogelijkheden. Hij wordt er zowaar euforisch van:
 
‘An unlimited supply of incredibly cheap, clean energy: what will this mean for the world? An explosion of economic activity never seen before; a much cleaner planet; and certain political and economic realignments when nations that depend on oil exports for their wealth and power see their main resource plummet in value, and nations that possess that ability to extract zero-point energy see their wealth and power soar. But there is a downside to zero-point energy. In the wrong hands it could power a doomsday weapon.’  (blz. 54)
 
Hier komt een onfris aapje uit de mouw van Webster: het is de taak van de USA, zo meent hij, om de machtigste natie van de planeet te zijn ‘én te blijven om kwaadgezinde naties onder controle te houden en de wereld van de ondergang te redden’: onverbloemd supernationalisme en white supremacy ideology...  En verder, of die energie-tap mogelijk is wordt door vele fysici zeer betwijfeld. Voor Science fiction-auteurs werd de droom van ‘zero-punt-energie tappen’ uit een vaatje dat nooit leeg geraakt een dankbaar gegeven om er hun verhalen aan op te hangen.
 
Een tweede belangrijk ingrediënt in Websters ’verklaring van het universum’ is een variant van de Intelligent Design-hypothese (ID). De auteur noemt op blz. 93 van zijn Appendix ID een taboo to the scientific elite, maar hij blijft er zelf een voorstander van. Voor aanhangers van ID is een verklaring van het universum niet denkbaar zonder de tussenkomst van een Super-Intelligentie. Biologen en fysici zien overal de bewijzen van ID, beweert de auteur, en zijn wetenschappelijk nu op het punt gekomen om de ware natuur van de Designer te achterhalen: die ‘Intelligente Ontwerper’ wordt nu begrepen als de bewaker en de fine tuner van het natuurkundig proces dat erop was gericht om de finaliteit van carbon based life mogelijk te maken, zo Webster. (Alweer een Spinoza-knipperlichtje).

Ik heb nu al meer dan de helft van het essay gelezen en vraag me af wanneer Spinoza dit verhaal zal binnenstappen... Wel, die verschijnt als een deus ex machina in het voorlaatste hoofdstukje, op bladzijde 71. Het overgrote deel van dat hoofdstuk wordt door Webster opgevuld met biografische gegevens over onze filosoof, en dan brengt hij de door de ZPE gegenereerde materie en geest in verband met de substantie zoals Spinoza die begreep.  Zijn al te bondige en vooral zijn onvolledige uitleg doet vermoeden dat hij Spinoza’s metafysica maar oppervlakkig kent, want Webster heeft ook niet in de gaten dat de Intelligent Design Hypothese helemaal niet spoort met de filosofie van Spinoza, vooral niet omdat die via een achterpoort weer een transcendent scheppende God binnenhaalt. Ook de Resonance Theory die de causaliteit op de tocht zet, is een aanfluiting van de diepste overtuiging van de Meester..

Ik ga landen: ondanks de knipperlichtjes kan ik de lectuur van het essay van de ‘Bible Belter’ uit Statesboro Georgia niet echt afraden. Zijn essay is een mix van wetenschap en science fiction, overgoten met een filosofisch sausje. Maar, ook al ben je het niet eens met bepaalde posities in de tekst van een auteur, je leert altijd wel iets bij: Webster gaf mij een heldere herhalingsles in de geschiedenis van de moderne fysica/astrofysica en bovendien leerde hij mij dat astrofysica, ook al is het een ‘exacte’ wetenschap, een grabbelton is van hypotheses waarvan de vaders elkaar even heftig bekampen als de hypothesen-bouwers in de humane (verre van exacte) wetenschappen. 
​

En, weet je, sci-fi is best een leuk literair genre.
 
 Willy Schuermans
6.11.2023

See: English version

Afbeelding
Foto van de James Webb ruimtetelescoop (1922): sterrenstelsels die ca. 13 miljard jaar oud zijn. Tot op heden de diepste blik in de kosmos...
    Foto

    Auteur

    Willy Schuermans
    Spinoza, und kein Ende...?

    (...) uitgaande van den gezonden stelregel, dat men zich niet boven SPINOZA verheven moet achten voor en aleer men hem begrepen heeft.
    Willem Meijer (1903)

    ​SKL (Spinoza kring Lier)
    Platform voor de studie en de verspreiding van het gedachtegoed van Benedictus Spinoza (1632-1677)

    Blogindex
    Doorzoek de hele blog alfabetisch op titels en persoonsnamen.

    Categorieën

    Alles
    Bento's Koekjes
    English
    Essays
    Filosofen Vandaag
    In De Marge
    Recensies
    René Descartes
    Spinozana
    Spinoza's Filosofie
    Te Gast


    Foutje ontdekt in een blogbericht? Meld het op
    [email protected]

    Archieven

    Februari 2025
    September 2024
    Mei 2024
    November 2023
    Maart 2023
    Februari 2023
    December 2022
    Maart 2022
    Juli 2021
    Mei 2021
    April 2021
    Maart 2021
    Februari 2021
    December 2020
    November 2020
    Augustus 2020
    Juli 2020
    Mei 2020
    Januari 2020
    Oktober 2019
    Juni 2019
    December 2018
    November 2018
    September 2018
    Juli 2018
    Juni 2018
    April 2018
    Februari 2018
    Augustus 2017
    Juli 2017
    April 2017
    Februari 2017
    Januari 2017
    December 2016
    November 2016
    Augustus 2016
    Juli 2016
    Juni 2016
    Mei 2016
    April 2016
    Maart 2016
    November 2015
    Augustus 2015
    Juli 2015
    April 2015
    Maart 2015
    Februari 2015
    Januari 2015
    December 2014
    November 2014
    Oktober 2014
    Augustus 2014
    Juli 2014
    Juni 2014
    Mei 2014
    April 2014
    Februari 2014
    Januari 2014
    December 2013
    November 2013
    Oktober 2013
    Juli 2013
    Juni 2013
    Mei 2013
    Maart 2013
    Februari 2013


    Mijn andere sites!

    Mijn dichters:
    ​een poëtisch geheugenpaleis

Powered by Create your own unique website with customizable templates.
  • Home
  • Spinozakenners van vroeger
    • Alain V. De la raison >
      • Alain III. Des sentiments et des passions
  • Alain II. De Dieu et de l’âme
  • Spinozakenners van nu
  • English contributions
    • Webster_PhysicsOfSpinoza
  • Leven
    • Spinozahuis Voorburg
    • Europa in de 17de eeuw
    • Kruispunt van Oost en West
    • Amsterdam >
      • Jodenvervolging in Spanje en Portugal
      • De Latijnse school
      • Tekst van de ban
      • Spinoza's talenknobbel
    • Baruch de outcast >
      • Spinoza's vrienden
      • Frans van den Enden - Biografie
      • Rijnsburg >
        • Jean-Maximilien Lucas >
          • Lucas' biografie van Spinoza
      • Placaet van 1678
    • 's Gravenhage
    • De dood van Spinoza
    • Vroege biografen >
      • Jarig Jelles >
        • Voorreden Jarig Jelles
      • Johannes Colerus >
        • Colerus' biografie van Spinoza
      • Pierre Bayle >
        • Bayles biografie van Spinoza 1820
        • Bayles biografie vertaling 1697
  • Geschriften
    • TP 04
    • Principiorum Philosophiae (PPCM)
    • Theologisch-politiek Traktaat (TTP) >
      • TTP_350jaar
    • Politiek Traktaat (TP} >
      • TP 01 >
        • Tractatus de Intellectus (TIE) >
          • AAN DE LEZER
          • TIE: Spinoza's levensproject >
            • INLEIDING
            • PARAGRAAF_1_17 >
              • Paragraaf_1
              • Paragraaf_2
              • Paragraaf_3
              • Paragraaf_4
              • Paragraaf_5
              • Paragraaf_6
              • Paragraaf_7
              • Paragraaf_8
              • Paragraaf_9
              • Paragraaf_10
              • Paragraaf_11
              • Paragraaf_12
              • Paragraaf_13
              • Paragraaf_14
              • Paragraaf_15
              • Paragraaf_16
              • Paragraaf_17
      • TP 02
      • TP 03
      • TP 05
      • TP 08
      • TP 06
      • TP 07
      • TP 09
      • TP 11
      • Dubieuze passus in TP
    • Ethica (E} >
      • De korte Ethica >
        • Korte Ethica I
        • Korte Ethica II
        • Korte Ethica III
        • Korte Ethica IV
        • Korte Ethica V
      • Lezend in de Ethica - Overzicht >
        • God of materie?
        • Spinoza’s filosofie dient het leven
        • Ethica I, aanhangsel
      • Ethica handgeleid >
        • E_hgl_1
        • E_hgl_2
        • E_hgl_3
        • E_hgl_4
        • E_hgl_5
        • E_hgl_leestips
        • E_hgl_Passieleer
    • Brieven (EP} >
      • 1 korte verhandeling over God etc
      • 2 nieuwe brief-autograaf
      • 3 Vaticaans manuscript Ethica
    • Nagelate Schriften (NS) >
      • NS_VR01
      • NS_VR02
      • NS_VR03
      • NS_VR04
      • NS_VR05
      • NS_VR06
      • NS_VR07
      • NS_VR08
      • NS_VR09
      • NS_VR10
      • NS_VR11
      • NS_VR12
      • NS_VR13
      • NS_VR14
      • NS_VR15
      • NS_VR16
      • NS_VR17
      • NS_VR18
      • NS_VR19
      • NS_VR20
      • NS_VR21
      • NS_VR22
      • NS_VR23
      • NS_VR24
      • NS_VR25
      • NS_VR26
      • NS_VR27
      • NS_VR28
      • NS_VR29
      • NS_VR30
      • NS_VR31
      • NS_VR32
      • NS_VR33
      • NS_VR34
      • NS_VR35
      • NS_VR36
      • NS_VR37
      • NS_VR38
      • NS_VR39
      • NS_VR40
      • NS_VR41
      • NS_VR42
      • NS_VR43
  • Filosofie
    • Aan de lezer
    • Filosofische vooronderstellingen
    • Ethica
    • Ordine geometrico demonstrata
    • Metafysica
  • Blog
    • Blogindex
  • Lezen
    • Tolstoi en Spinoza
    • Spinoza en schriftvervalsing
    • Ieder zijn Spinoza
    • Mijn avontuur met het Operaportret
    • Over de twee Spinoza's
    • Brevieren... in Spinoza
    • Boeken die het leven veranderen?
    • Spinoza-light
    • De bronzen denker aan de Paviljoensgracht in den Haag
    • Spinoza en de Schone Letteren
    • Benjamin DeCasseres
    • Theun de Vries over Spinoza
    • De ethiek van Robert Misrahi in het spoor van Spinoza
    • Spinoza's Lieux de mémoire
    • De tekstdoolhof van Pierre Bayle
    • Vermeer en Spinoza
    • Gérard de Nerval, romantische naturalist
    • Graaf Stanislaus von Dunin-Borkowski S.J., Spinoza-pionier
    • Lord Bertrand Russell
    • Harold Foster Hallett (1886-1966)
    • Het dodenmasker van Spinoza...?
    • De Wereldbibliotheek en Spinoza
    • Spinoza en het humanisme
    • In memoriam Robert Misrahi
    • De niet genoemde
    • Pierre Bayle: République des Lettres
    • Ed Witten, de snaartheorie en Spinoza
    • Hobbes-Leviathan
    • Goeie, ouwe Machiavelli en Il Principe
    • Jacobi_steen_kikkerpoel
    • De belijdenis van Jarig Jelles
    • Spinoza en Kunst
    • Ethica 5 Sleutelbegrip
    • Spinoza en de vrije wil
    • Spinoza Longreads Spinoza en de Barok >
      • Oscar van Rompay
      • Het Huis van Oscar
      • Spinoza en Kunst
    • Bibliografie en links
    • De interlineaire Spinoza >
      • ILS_TIE
      • ILS-E
      • ILS-CGLH
  • Bibliofilie
  • Kalender/Contact
  • Goethe en Spinoza
  • Spinoza's Physical Theory Richard ManningNieuwe pagina
  • Geen vrije wil? Mooi zo!
  • Eindelijk in Rijnsburg!
  • Spinoza en de Stoa
  • Een vriendschapsverzoek
  • Spinoza, Masaniello en de Belgische Revolutie van 1830
  • Spinoza en de Barok
  • Spinoza-Masaniello
  • Nieuw licht over Spinoza's wijsbegeerte
  • I Inleiding
  • H.A. Wolfson, Spinoza and Religion
  • Ernest Renan, Discours
  • Sintenis-Altkirch
  • John Caird
  • Spinoza toe-geëigend...
  • Omtrent Spinoza 41
  • Omtrent Spinoza 42
  • Simon L. Millner
  • De lofrede van Ernest Renan
  • Ernest Renan Inleiding
  • 2 Wanneer en waarom schreef... TP W
  • Spinoza's Politiek Traktaat, revisitedNieuwe pagina
  • Capita selecta van het Tractatus Politicus
  • Omtrent Spinoza Spinoza als lezerNieuwe pagina
  • Omtrent Spinoza 43 Spinoza als lezer